Nie wystarczy umieć wyszywać. W Wejherowie uczą zasad haftu kaszubskiego

W Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej w Wejherowie odbyły się warsztaty poświęcone haftowi kaszubskiemu. Spotkanie było okazją nie tylko do poznania historii i różnych szkół haftu, ale także do samodzielnego spróbowania swoich sił w tej wymagającej technice.

W muzeum prezentowane są również prace związane z dwudzeistą edycją konkursu haftu organizowanego przez Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie w Wejherowie.

O wystawie, jej różnorodności i związku z jubileuszową edycją konkursu opowiedziała Benita Grzenkowicz-Ropela, starszy kustosz Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej, z Działu Sztuki i Etnografii w Wejherowie.

– Ta wystawa podzielona jest na trzy części i łączy się z dwudziestą dycją konkursu haftu tutaj organizowanego przez Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie w Wejherowie. I więc mamy taką wystawę, która podsumowuje ten dorobek tego jubileuszu. Kolejną odsłoną tego haftu jest Złotnica Kaszubska, która też znajduje swoje odbicie już od dobrych kilku lat podczas konkursów oraz ostatnia edycja konkursu, którą właśnie tutaj państwo widzą za mną. Więc prezentujemy cały taki bardzo bogaty wachlarz stylistyki haftu kaszubskiego, gdyż haft kaszubski jest zjawiskiem bardzo szerokim, bardzo różnorodnym stylistycznie i bardzo ciekawym od takiej strony historycznej. Więc staraliśmy się to wszystko tutaj pokazać i pokazać przede wszystkim to bogactwo szkół – powiedziała Benita Grzenkowicz-Ropela, starszy kustosz Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej w Wejherowie.

Jednym z ważnych elementów ekspozycji jest haft wejherowski, ale prezentowane są również prace wykonane w innych szkołach charakterystycznych dla regionu.

– Posiadamy tutaj i prezentujemy haft wejherowski, bo jedną z najważniejszych zasad konkursowych to każda z osób, która uczestniczy w konkursie prezentuje jedną pracę według szkoły wejherowskiej. Więc tutaj mamy oczywiście dużo prac prezentujących tą szkołę, ale również i chociażby takie szkoły jak Szkoła Pucka, Szkoła Wdzydzka, Szkoła Gdańska, Szkoła Tucholska, tutaj można wymieniać, jest to bardzo duży zakres. Prezentujemy oczywiście i wyroby w postaci tak zwanej bielizny stołowej, czyli obrusy, serwety, ale także coraz częściej, coraz powszechniej stosowane na formach użytkowych, na odzieży. Więc również taką tutaj prezentujemy chociażby chusty, które się dzisiaj bardzo podobają, każda z elegantek chciałaby mieć taką chustę z haftem kaszubskim – dodała Benita Grzenkowicz-Ropela.

Warsztaty miały jednak nie tylko wymiar wystawienniczy. Uczestnicy mogli poznać podstawowe ściegi i przekonać się, ile czasu oraz cierpliwości wymaga wykonanie haftowanych prac.

– Staraliśmy się tutaj pokazać bardzo bogatą ofertę i taką teoretyczną bym powiedziała, pokazać, omówić tutaj same wyroby, czy również sam haft, powiedzieć o jego historii, o jego genezie, ale również można spróbować od takiej strony warsztatowej, technicznej, zapoznać się z tymi podstawowymi ściegami i chociażby zobaczyć jak pracochłonny jest haft kaszubski, ile trzeba cierpliwości, ile trzeba roboczogodzin, żeby stworzyć tak ciekawe prace – podsumowała kustosz Muzeum Piśmiennictwa.

Jak wyjaśniła kustosz, podczas wydarzenia można było zobaczyć zarówno najnowsze prace konkursowe, jak i starsze hafty.

– To są prace tegoroczne z tej edycji konkursu, natomiast na tej sali, gdzie odbywają się warsztaty, prezentowane są właśnie prace z ostatnich 20-25 lat – dodała Benita Grzenkowicz-Ropela.

Za prowadzenie warsztatów odpowiadała Małgorzata Szmidtka, twórczyni ludowa z Wejherowa, od dziesięciu lat związana z kołem hafciarskim Tulpa działającym przy Zrzeszeniu Kaszubsko-Pomorskim w Wejherowie.

– Prowadzę warsztaty. Te warsztaty są dzisiaj takie z okazji Dnia Pałacowych, ale całe lato, te lato i poprzednie prowadziliśmy letnie inspiracje z muzeum. I te warsztaty się odbywały cyklicznie co dwa tygodnie – powiedziała Małgorzata Szmidtka, twórczyni ludowa z Wejherowa.

Podczas zajęć uczestnicy poznawali charakterystyczne cechy różnych szkół haftu kaszubskiego, ze szczególnym uwzględnieniem tradycji wejherowskiej.

– Pokazujemy haft kaszubski każdej szkoły. Mamy różne szkoły, wejherowską, Pucką, Żukowską, Borowiacką. No i oczywiście bardziej promujemy naszą wejherowską którą zapoczątkowała pani Ania Konkol z panią Majewską – dodała Małgorzata Szmidtka.

Nauka haftu wymaga czasu i cierpliwości, a uczestnicy warsztatów mogą stopniowo doskonalić swoje umiejętności. Prowadząca zwracała również uwagę na znaczenie zachowania zasad tradycyjnego haftu ludowego.–

– Sam haft, no niestety praca nad haftem jest bardzo długa. I musi każdy mieć od swojego cierpliwość. Ale zauważamy, że uczestnicy, którzy przychodzą na te nasze letnie inspiracje bardzo świetnie sobie radzą. Też ich namawiamy, żeby przystąpili do różnych konkursów, bo tu widzę pani, która przychodzi cyklicznie całe wakacje ma naprawdę piękną technikę wykonywania haftu. Tylko tutaj musi doszkolić się pod względem przykładowo jak te nici mają mieć. Bo to jest sztuka ludowa. I żeby ona nie odbiegała od takiego wyszywania, jak każdy sobie chce. Tylko musi zgodnie z tradycją ludową tak wykonana być. I one te techniki właśnie tutaj się uczą – podsumowała twórczyni ludowa z Wejherowa.

Warsztaty odbywały się przez całe wakacje, a część uczestników wracała na kolejne spotkania, aby kontynuować naukę i doskonalić technikę.

– Podczas wakacji chętnych było bardzo dużo. I były osoby, które często właśnie wracały i dzisiaj też jest pani, która brała w tych letnich i wiedziała, że dzisiaj jest i też przyszła właśnie na dalsze uczenia się tej techniki haftu – dodała Małgorzata Szmidtka, twórczyni ludowa z Wejherowa.